Dowiedz się, jak Twoje Koło Gospodyń Wiejskich może stworzyć ogród terapeutyczny i ścieżkę sensoryczną. To nie tylko piękna przestrzeń zielona, ale także sposób na integrację społeczności, edukację dzieci i wsparcie seniorów. Sprawdź pomysły, inspiracje i możliwości finansowania.
Współczesna wieś to miejsce, które wciąż czerpie z dziedzictwa przodków, ale też dynamicznie odpowiada na potrzeby dzisiejszego człowieka. Coraz więcej Kół Gospodyń Wiejskich szuka nowych form działania — takich, które łączą tradycję z nowoczesnością, ekologię z edukacją, a wspólnotowość z troską o dobrostan.
Jednym bardziej oryginalnych, a przy tym głęboko zakorzenionych w kulturze naturalnej i ludzkim rytmie życia pomysłów, jest założenie ogrodu terapeutycznego i ścieżki sensorycznej. To projekt, który może być nie tylko dumą lokalnej społeczności, ale i realną przestrzenią wspierającą zdrowie, integrację i edukację – zwłaszcza dzieci oraz seniorów.
Ogród terapeutyczny to nie tylko rabatki i alejki. To funkcjonalna, przemyślana i pełna życia przestrzeń, zaprojektowana tak, aby oddziaływać na zmysły, wyciszać, relaksować, a jednocześnie zachęcać do aktywności. Taki ogród może mieć różne formy – od prostych grządek z ziołami po rozbudowane kompozycje z elementami edukacyjnymi i małą architekturą.
W klasycznym ogrodzie terapeutycznym znajdziemy:
• Rośliny o intensywnych zapachach – lawenda, melisa, mięta, szałwia, tymianek,
• Rośliny do dotykania i poznawania faktur – aksamitki, liście bylicy, mech, trawy ozdobne,
• Elementy wodne – źródełko, fontanna, oczko wodne, które działa kojąco na zmysły,
• Ścieżki o różnych nawierzchniach – piasek, drewno, kora, kamyki – które stymulują receptory w stopach,
• Miejsca do odpoczynku – ławki, leżaki, hamaki, a nawet miejsca na ciche medytacje czy rozmowy.
To ogród, który „leczy” – uspokaja, daje wytchnienie, a czasem nawet mobilizuje do walki z depresją, samotnością czy wypaleniem.
Zastosowania ogrodu terapeutycznego w działalności KGW:
• zajęcia dla przedszkolaków (poznawanie ziół i przyrody),
• warsztaty zielarskie,
• spacery z kijkami Nordic Walking dla seniorów,
• relaksacyjne spotkania integracyjne,
• zajęcia ekologiczne i prozdrowotne
Ścieżki sensoryczne to forma bezpiecznej i angażującej aktywności, w której chodzimy boso po odcinkach z różnych materiałów: szyszkach, korze, żwirze, trawie, cegle, tkaninach… Ich działanie polega na stymulacji punktów nerwowych znajdujących się w stopach.
To świetna propozycja:
• dla dzieci z przedszkola i szkoły (rozwój sensoryczny),
• dla osób z niepełnosprawnością (rehabilitacja i terapia),
• dla seniorów (pobudzenie krążenia, równowaga),
• dla turystów (atrakcja i edukacja o naturalnych materiałach i otoczeniu).
Koła Gospodyń Wiejskich mają ogromny potencjał organizacyjny i społeczny, a także dostęp do gruntów, zasobów ludzkich, tradycyjnej wiedzy zielarskiej i… serca do działania. Projekt ogrodu terapeutycznego to naturalne rozwinięcie dotychczasowej działalności KGW, które łączy:
• troskę o lokalną społeczność,
• pielęgnowanie przyrody i edukację ekologiczną,
• promowanie zdrowego stylu życia,
• atrakcyjną ofertę turystyczną i warsztatową.
To inwestycja, która się opłaca — nie tylko finansowo, ale przede wszystkim społecznie i wizerunkowo.
Co można robić w ogrodzie terapeutycznym?
Wbrew pozorom — bardzo dużo! Ogród staje się centrum aktywności i przestrzenią do wydarzeń, takich jak:
• Zajęcia edukacyjne dla przedszkolaków i szkół – dzieci poznają rośliny z bliska, dotykają, wąchają, uczą się, jak wygląda mięta czy lawenda,
• Warsztaty ziołolecznictwa i ogrodnictwa – prowadzone przez członkinie KGW lub zaproszonych specjalistów,
• Letnie koncerty wśród zieleni – kameralne wydarzenia muzyczne z udziałem lokalnych zespołów,
• Spotkania dla osób starszych – „zielone środy” z kawą, rozmową i wspólnym sadzeniem,
• Plenerowe zajęcia relaksacyjne i jogi – odprężenie wśród roślin działa lepiej niż niejedno spa,
• Letnie kino w ogrodzie – wieczorne seanse filmowe z leżakami i herbatą z mięty.
1. Nie myślcie, że to trudne
Często nowe rzeczy powodują, że coś może wydawać nam się trudne. W tym przypadku wcale tak nie jest, bo to ma być Wasza własna przestrzeń, z której Wy będziecie korzystać i Wy tam macie się czuć dobrze.
2. Zaplanujcie miejsce
Świetlica, teren przy KGW, działka użyczona przez gminę lub szkołę. Ważne, by był dostępny i bezpieczny.
2. Zaprojektujcie przestrzeń
Warto sięgnąć po wsparcie architekta krajobrazu lub opierać się na gotowych projektach. Kluczem jest funkcjonalność, różnorodność i łatwość pielęgnacji.
3. Zgromadźcie materiały
Część roślin i elementów ścieżki możecie pozyskać z darowizn, od mieszkańców lub z lokalnych szkół ogrodniczych. Można zwrócić się do firm komercyjnych z prośbą o wsparcie w zamian za reklamę.
4. Pozyskajcie środki
Samorządy jak i wiele programów krajowych i lokalnych wspierają zieloną infrastrukturę:
• dotacje ARiMR, LGD, FIO,
• fundusze ekologiczne,
• partnerstwa z firmami (sponsoring lokalny),
• zbiórki i pikniki charytatywne.
Wizerunek nowoczesnego KGW
Ogród terapeutyczny to coś więcej niż projekt — to misja. To przestrzeń, która mówi o Kole: „Tu troszczymy się o ludzi. Tu pachnie mięta. Tu jest spokój.”
Dzięki takim działaniom KGW przestaje być kojarzone tylko z festynem i pierogami (choć te są także bardzo ważne!), a staje się ambasadorem wiejskiego well-beingu(kompleksowego podejście do człowieka i zaspokajania jego różnorodnych potrzeb), lokalnej ekologii i kultury dbania o relacje. Staje się po prostu wzorem dla innych, który przynosi dobre owoce dla swojego otoczenia.
Polski Związek Kół Gospodyń Wiejskich (PZKGW) może także odegrać istotną rolę we wspieraniu takich inicjatyw —np. promując je w ogólnopolskich mediach lub zapraszając grupy zorganizowane do większych tego typu miejsc.
W świecie, gdzie wiele ludzi goni za hałasem i pośpiechem, Koła Gospodyń Wiejskich mogą zaoferować coś, czego brakuje najbardziej – przestrzeń zatrzymania i bliskości z przyrodą.
Nie trzeba ogromnych pieniędzy. Wystarczy inicjatywa, pasja i przekonanie, że warto.
Bo ogród to nie tylko miejsce — to wspólnota, która zakwita.
Redakcja PZKGW
Dbamy o bezpieczeństwo danych naszych subskrybentów. Podając adres e-mail, wyrażasz zgodę na przetwarzanie go zgodnie z naszą polityką prywatności. W każdej chwili możesz zrezygnować z otrzymywania wiadomości.